ΤΟ ΔΩΡΟ ΤΟΥ ΤΡΑΜΠ ΣΤΗΝ ΚΙΝΑ

01/07/2018

του Joschka Fischer 

Project Syndicate 22/6/18     (μετάφραση Μ.Γ.)

Είναι πλέον σαφές ότι ο εικοστός πρώτος αιώνας μας εισάγει σε μια νέα παγκόσμια τάξη. Η αβεβαιότητα και η αστάθεια που συνδέονται με αυτή τη διαδικασία εξαπλώνονται σε όλο τον πλανήτη, ωστόσο η Δύση ανταποκρίθηκε είτε με δισταγμό, είτε με νοσταλγία για παλαιότερες μορφές εθνικισμού που στο παρελθόν απέτυχαν και ασφαλώς δεν θα λειτουργήσουν ούτε τώρα.

Ακόμα και ο πιο αθεράπευτα αισιόδοξος θεσμός, η Διάσκεψη Κορυφής του G7 στο Κεμπέκ, νωρίτερα αυτό το μήνα, ήταν απόδειξη ότι η γεωπολιτική Δύση θρυμματίζεται  και χάνει την παγκόσμια σημασία της και ότι ο μεγάλος καταστροφέας αυτής της αμερικανικής εμπνεύσεως και αμερικανικής ηγεσίας διεθνούς τάξης δεν είναι άλλος από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ. Βεβαίως, ο Ντόναλντ Τραμπ είναι μάλλον σύμπτωμα παρά αιτία της αποσύνθεσης της Δύσης, ωστόσο επιταχύνει την διαδικασία δραματικά.

Οι ρίζες αυτού του αισθήματος δυσφορίας της Δύσης μπορούν να ανιχνευτούν πίσω στο τέλος του Ψυχρού Πολέμου, τότε που η διπολική παγκόσμια τάξη έδωσε τη θέση της στην οικονομική παγκοσμιοποίηση, επιτρέποντας την εμφάνιση νέων δυνάμεων όπως η Κίνα. Τις επόμενες δεκαετίες, η Αμερική, όπως φαίνεται, κατέληξε να θεωρεί τις ιστορικές συμμαχίες της μάλλον ως βάρος παρά ως πλεονέκτημα.

Αυτό ισχύει όχι μόνο για την Ευρώπη, την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα, αλλά και για τους όμορους γείτονες της Αμερικής, τον Καναδά και το Μεξικό. Η απόφαση του Tραμπ να επιβάλει δασμούς στις εισαγωγές χάλυβα και αλουμινίου προκάλεσε βαθύ διχασμό μεταξύ ΗΠΑ και Καναδά κατά τη Σύνοδο Κορυφής του Κεμπέκ και η διάστασή τους σχετικά με το εμπόριο είναι βέβαιο ότι θα έχει πολύ ευρύτερες πολιτικές επιπτώσεις.

Επί τέσσερις αιώνες η Ευρώπη και ο Βόρειος Ατλαντικός είχαν την κυριαρχία στην παγκόσμια οικονομία. Οχι πλέον. Η στροφή του παγκοσμίου οικονομικού κέντρου βαρύτητας από τη διατλαντική περιοχή προς την περιοχή Ασίας-Ειρηνικού γεννά μια νέα γεωγραφία της εξουσίας που καθόλου δεν συμπίπτει με τον νοητικό γεωπολιτικό χάρτη του 20ού αιώνα- πόσο μάλλον του 19ου.

Αν και οι ΗΠΑ παραμένουν η ηγετική υπερδύναμη του κόσμου, η Κίνα έχει αναδυθεί ως η νέα και ταυτόχρονα αρχαία γεωπολιτική δύναμη. Με πληθυσμό 1,4 δισεκατομμυρίων και μια τεράστια εγχώρια αγορά, η Κίνα ήδη πετάει το γάντι στις ΗΠΑ για την παγκόσμια οικονομική, πολιτική και τεχνολογική ηγεσία.

Όποιος έχει επισκεφθεί τους διαδρόμους της εξουσίας στο Πεκίνο γνωρίζει ότι οι Κινέζοι ηγέτες έχουν δικό τους χάρτη του κόσμου. Στον χάρτη αυτόν, η Κίνα – το «Μεσαίο Βασίλειο» – βρίσκεται στο κέντρο, ενώ η Ευρώπη και οι ΗΠΑ στριμώχνονται στην αριστερή και δεξιά άκρη αντίστοιχα. Με άλλα λόγια, οι ΗΠΑ και η Ευρώπη – αυτό το περίεργο ανακάτεμα μικρών και μεσαίων εθνικών κρατών- έχουν ήδη διασπαστεί και μετακομίσει στα περιθώρια.

Οι ΗΠΑ αρχικά αντέδρασαν διαισθητικά στις γεωπολιτικές αλλαγές αυτού του αιώνα με  την «στροφή προς την Ασία». Ωστόσο η Αμερική εδώ και πολύν καιρό έχει παρουσία τόσο στον Ατλαντικό όσο και στον Ειρηνικό και ως η τελευταία παγκόσμια δύναμη είναι σε θέση να προβλέπει τις ιστορικές γεωπολιτικές αλλαγές με τρόπο που να προστατεύει τα δικά της συμφέροντα.

Από την άλλη πλευρά μέσα στη σημερινή ιστορική μεσοβασιλεία η Ευρώπη υπνοβατεί.   Οι Ευρωπαίοι ασχολούνται σε μεγάλο βαθμό με ενδοσκόπηση, αρχαίες έχθρες και όνειρα γλυκά του δέκατου ένατου αιώνα, τότε που ακόμη κυβερνούσαν τον κόσμο. Και αυτή η στενή οπτική έχει ενισχυθεί από γεγονότα όπως η εκλογή του Tραμπ και το δημοψήφισμα του Brexit στο Ηνωμένο Βασίλειο. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »


‘Ενα σενάριο πολιτικής/επιστημονικής φαντασίας

01/07/2018

Πάμπλουτος Ολιγάρχης μεγάλης γαλαξιακής αλλά προβληματικής Αυτοκρατορίας, αφήνει την πατρίδα του και εγκαθίσταται σε μικρό πλανήτη, ένα rogue state του ηλιακού συστήματος. Έχει αποκτήσει περιουσία αγοράζοντας για ένα κομμάτι ψωμί περιουσιακά στοιχεία του ancien régime της αυτοκρατορίας όταν αυτό κατέρρεε. Στον μικρό πλανήτη αγοράζει επιχειρήσεις, ποδοσφαιρικές ομάδες και ΜΜΕ. Με σχέδιο να κάνει υποχείριο της Aυτοκρατορίας την κυβέρνηση τού μικρού πλανήτη που ήδη είναι αρκετά φιλική προς την μεγάλη χώρα και να την χρησιμοποιήσει ως Δούρειο Ίππο εναντίον της γαλαξιακής Ομοσπονδίας της Δημοκρατικής Συμμαχίας. Έλα όμως που παρά τις προβλέψεις, η κυβέρνηση τού μικρού πλανήτη κάνει την ανάγκη φιλοτιμία και, αντί να κόψει, ενισχύει τους δεσμούς της με την γαλαξιακή Δημοκρατική Συμμαχία υποστηρίζοντας την ενίσχυσή της στρατιωτικής της δύναμης μέσω της προσχώρησης σημαντικών κατοικημένων αστεροειδών. Τότε ο Ολιγάρχης εκμεταλλευόμενος τα εθνικιστικά, τοπικιστικά και ποδοσφαιρικά αισθήματα των κατοίκων τού μικρού πλανήτη εξυφαίνει συνωμοσία για να ρίξει την κυβέρνηση και να κερδίσει πόντους στην πλανητική σκακιέρα προς όφελος της Αυτοκρατορίας. Όλα αυτά συμβαίνουν σε μακρινό Γαλαξία. Η συνέχεια στην οθόνη.